Trường hợp nào có thể đổi họ, tên cho con? Thủ tục đổi tên, họ, tên đệm cho con trong giấy khai sinh

Việc thay đổi họ, tên cho con là quyền của công dân được pháp luật công nhận. Tuy nhiên, không phải trường hợp vào cũng được phép thay đổi. Mời bạn cùng theo dõi bài viết dưới đây để biết những thủ tục cần thiết để đổi tên, họ, tên đệm cho con trong giấy khai sinh mới nhất.

1. Trường hợp nào có thể đổi họ, tên cho con?

Dưới đây là 8 trường hợp có thể thay đổi họ theo quy định ở Điều 27 Bộ luật Dân sự:

- Thay đổi họ cho con đẻ từ họ của cha đẻ sang họ của mẹ đẻ hoặc ngược lại.

- Cha nuôi hoặc mẹ nuôi muốn thay đổi họ của con nuôi, từ họ của cha đẻ hoặc mẹ đẻ sang họ của cha nuôi hoặc mẹ nuôi.

- Khi người con nuôi đã thôi làm con nuôi và được cha đẻ hoặc mẹ đẻ yêu cầu lấy lại họ của người đó theo họ của cha đẻ hoặc mẹ đẻ.

- Cha đẻ hoặc mẹ đẻ yêu cầu thay đổi họ cho con khi xác định cha đẻ hoặc mẹ đẻ cho con.

- Người bị lưu lạc thay đổi lại họ khi người đó đã tìm được nguồn gốc huyết thống của mình.

- Thay đổi họ theo họ của vợ hoặc họ của chồng trong quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài để phù hợp với pháp luật của nước mà vợ, chồng người nước ngoài là công dân hoặc lấy lại họ trước khi thay đổi.

- Khi cha hoặc mẹ đã thay đổi họ và muốn thay đổi họ của con.

- Trường hợp khác do pháp luật về hộ tịch quy định.

Dựa theo Điều 28 Bộ luật Dân sự 2015, dưới đây là 7 trường hợp cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan Nhà nước có thẩm quyền công nhận việc thay đổi tên:

- Người có tên yêu cầu thay đổi tên khi việc sử dụng tên đó ảnh hưởng đến tình cảm của gia đình, đến danh dự, quyền và lợi ích hợp pháp của người đó, đồng thời dễ gây nhầm lẫn.

- Cha nuôi, mẹ nuôi yêu cầu việc thay đổi tên cho con nuôi hoặc khi con nuôi đã thôi làm con nuôi và người này được cha đẻ, mẹ đẻ yêu cầu thay đổi lại tên mà họ đã đặt trước đó.

- Cha đẻ, mẹ đẻ hoặc người con yêu cầu thay đổi khi cha đẻ, mẹ đẻ đã xác định cho con.

- Người lưu lạc muốn thay đổi tên khi đã tìm ra nguồn gốc huyết thống của mình.

- Thay đổi họ theo họ của vợ hoặc họ của chồng trong quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài để phù hợp với pháp luật của nước mà vợ, chồng người nước ngoài là công dân hoặc lấy lại họ trước khi thay đổi.

- Người đã xác định lại giới tính hoặc người chuyển đổi giới tính muốn thay đổi tên.

- Một số trường hợp khác do pháp luật về hộ tịch quy định.

2. Điều kiện để đổi họ, tên trên giấy khai sinh

Theo khoản 1 Điều 7 Nghị định 123/2015/NĐ-CP thì việc thay đổi họ, chữ đệm, tên cho:

  • Người dưới 18 tuổi: Phải có sự đồng ý của cha, mẹ người đó và được thể hiện rõ trong Tờ khai.
  • Người từ đủ 09 tuổi: Cần phải có thêm sự đồng ý của người đó.

3. Thủ tục đổi họ, tên cho con mới nhất

Dưới đây là những thủ tục thay đổi họ, tên cho con mới nhất bạn cần biết:

Thành phần hồ sơ

Hồ sơ thay đổi họ, tên con gồm:

  • Tờ khai đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch (theo mẫu quy định).
  • Giấy khai sinh của người thay đổi, bản chính hộ tịch.
  • Những giấy tờ liên quan đến để làm căn cứ thay đổi họ, tên như: Sổ hộ khẩu gia đình (hoặc thẻ CCCD gắn chip nếu như hộ khẩu giấy đã bị thu hồi), CMND hoặc thẻ căn cước công dân,…

Địa điểm nộp hồ sơ

Các cơ quan có thẩm quyền giải quyết các thủ tục thay đổi họ, tên cho con:

- Ủy ban nhân dân cấp xã, nơi mà người cần thay đổi họ, tên đã đăng ký hộ tịch trước đây hoặc nơi cư trú của cá nhân có thẩm quyền giải quyết việc thay đổi họ, tên cho người chưa đủ 14 tuổi (Điều 27 Luật Hộ tịch 2014).

- Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi mà người cần thay đổi họ, tên đã đăng ký hộ tịch trước đây hoặc nơi cư trú của cá nhân có thẩm quyền giải quyết việc thay đổi họ, tên cho người từ đủ 14 tuổi trở lên cư trú ở trong nước (khoản 3 Điều 46 Luật Hộ tịch 2014).

Trình tự giải quyết

Dựa theo Điều 28 và Điều 47 Luật Hộ tịch năm 2014 thì quy trình giải quyết thủ tục thay đổi họ, tên cho trong giấy khai sinh được tiến hành như sau:

Bước 1: Nộp tờ khai theo mẫu quy định của pháp luật.

Người yêu cầu thay đổi họ, tên cần nộp đầy đủ Tờ khai cải chính hộ tịch theo mẫu mà pháp luật đã quy định và các giấy tờ liên quan cho cơ quan đăng ký hộ tịch.

Xuất trình đầy đủ các giấy tờ liên quan cũng như bản chính giấy khai sinh của người cần thay đổi họ, tên, để từ đó các cơ quan có thẩm quyền có căn cứ vào đó đối chiếu tiến hành công tác thay đổi họ, tên.

Bước 2: Nhận kết quả.

Thông thường, thời hạn giải quyết sẽ là 3 ngày làm việc kể từ ngày nộp đầy đủ hồ sơ, các giấy tờ liên quan. Nếu thấy việc thay đổi, cải chính hộ tịch là có cơ sở, công chức tư pháp - hộ tịch ghi vào Sổ hộ tịch, cùng người yêu cầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch ký vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã cấp trích lục cho người yêu cầu.

Tiếp đó, cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành ghi đầy đủ nội dung thay đổi, cải chính hộ tịch vào Giấy khai sinh.

Lưu ý:

  • Trường hợp cần xác minh lại thì thời gian giải quyết sẽ kéo dài thêm từ 2 - 3 ngày làm việc.
  • Trường hợp đăng ký thay đổi họ, tên không phải tại nơi đăng ký hộ tịch trước đây thì Ủy ban nhân dân cấp xã phải thông báo bằng văn bản kèm theo bản sao trích lục hộ tịch đến Ủy ban nhân dân nơi đăng ký hộ tịch trước đây để ghi vào Sổ hộ tịch.

Bước 3: Nộp lệ phí thay đổi họ, tên.

Dựa theo Điều 3 Thông tư 85/2019/TT-BTC, lệ phí thực hiện thủ tục thay đổi họ, tên ở mỗi tỉnh sẽ khác nhau, phụ thuộc vào quyết định của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh.

Sau khi việc thay đổi họ, tên trong giấy khai sinh được thông qua, người thay đổi họ, tên được làm lại và điều chỉnh lại các thông tin trên giấy tờ liên quan theo quy định của pháp luật.

Lưu ý: Việc thay đổi họ, tên không làm thay đổi hay chấm dứt quyền và nghĩa vụ dân sự của người đó được xác lập theo họ, tên cũ.

Thời hạn trả kết quả

Thời hạn trả kết quả thông thường là 5 ngày kể từ ngày nộp đầy đủ hồ sơ và các giấy tờ liên quan hợp lệ đến cơ quan có thẩm quyền.

4. Những lưu ý khi làm thủ tục

Trước khi nộp hồ sơ cũng như các giấy tờ liên quan để thay đổi họ, tên cho con đến các các cơ quan có thẩm quyền thì bạn cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ hợp lệ để tránh trường hợp không được thông qua hoặc phải xem xét lại gây mất thời gian.

Bên cạnh đó, do tình hình dịch bệnh còn phức tạp, bạn nên tuân thủ quy định phòng chống dịch ở địa phương để tránh bị lây nhiễm nhé!

Nguồn tham khảo: Luật Việt Nam - Ngày cập nhật: 08/12/2021.