Những điều cần biết về Bảo hiểm xã hội 1 lần và cách tính BHXH 1 lần

Nhiều người lao động hiện nay đăng ký nhận bảo hiểm xã hội (BHXH) 1 lần mặc dù chưa đến đủ tuổi về hưu và nhận lương hưu. Để hiểu hơn về loại hình bảo hiểm này cũng như cách tính tiền BHXH 1 lần nhận được sau những năm đi làm thì cùng tham khảo bài viết bên dưới nhé.

1. Những điều bạn cần biết về Bảo hiểm xã hội 1 lần

Theo quy định tại Điều 3 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, bảo hiểm xã hội (BHXH) là sự bù đắp một cho phần thu nhập của người lao động khi họ bị bệnh, ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết.

Theo đó dựa trên cơ sở này, trong một số trường hợp, nếu người tham gia BHXH có yêu cầu, họ sẽ được giải quyết BHXH 1 lần.

cach-tinh-tien-bao-hiem-xa-hoi-1

Điều kiện nhận được bảo hiểm xã hội 1 lần:
Điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 sửa đổi bởi khoản 1 Điều 219 Bộ luật Lao động năm 2019khoản 1 Điều 1 Nghị quyết số 93/2015/QH13 nêu rõ 6 trường hợp người tham gia BHXH được nhận BHXH 1 lần, cụ thể:

  • Đủ tuổi hưởng lương hưu mà chưa đủ 20 năm đóng BHXH.
  • Đủ 55 tuổi mà chưa đủ 15 năm đóng BHXH và không tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện (đối với lao động nữ hoạt động ở xã, phường, thị trấn).
  • Ra nước ngoài để định cư.
  • Người đang bị mắc bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế.
  • Công an, bộ đội khi phục viên, xuất ngũ, thôi việc mà không đủ điều kiện để hưởng lương hưu.
  • Người tham gia BHXH bắt buộc sau 01 năm nghỉ việc hoặc tham gia BHXH tự nguyện sau 01 năm không tiếp tục đóng mà chưa đủ 20 năm đóng (theo Điều 1 Nghị quyết số 93/2015/QH13).

2. Cách tính bảo hiểm xã hội 1 lần

Dùng công cụ để tính BHXH 1 lần tự động

- Tính BHXH bắt buộc

Bước 1: Truy cập vào công cụ tính BHXH 1 lần TẠI ĐÂY.

Bước 2: Nhập các giai đoạn đóng BHXH theo tháng/năm và mức lương đóng BHXH.

Nhấn + THÊM GIAI ĐOẠN nếu như đóng bảo hiểm xã hội nhiều giai đoạn khác nhau và nhấn + GIAI ĐOẠN THAI SẢN nếu có.

Bước 3: Nhấn nút TÍNH BHXH.

- Tính BHXH tự nguyện

Bước 1: Truy cập vào công cụ tính BHXH tự nguyện 1 lần TẠI ĐÂY.

Bước 2: Nhập các giai đoạn theo tháng/năm và mức lương đóng BHXH.

Nhấn + THÊM GIAI ĐOẠN nếu như đóng bảo hiểm xã hội nhiều giai đoạn khác nhau và nhấn + GIAI ĐOẠN THAI SẢN nếu có.

Sau đó chọn đối tượng của mình là Hộ nghèo, Hộ cận nghèo hay Đối tượng khác.

Bước 3: Nhấn nút TÍNH BHXH .

- Tính BHXH bắt buộc và tự nguyện

Bước 1: Truy cập vào công cụ tính BHXH bắt buộc và tự nguyện 1 lần TẠI ĐÂY.

Bước 2: Nhập các giai đoạn và mức lương đóng BHXH.

  • Nhấn + THÊM GIAI ĐOẠN BHXH BẮT BUỘC để nhập thông tin về giai đoạn đóng BHXH bắt buộc.
  • Nhấn + THÊM GIAI ĐOẠN BHXH TỰ NGUYỆN để nhập thông tin về giai đoạn đóng BHXH tự nguyên.
  • Nhấn + GIAI ĐOẠN THAI SẢN nếu có.

Bước 3: Nhấn nút TÍNH BHXH .

- Để biết rõ hơn quá trình đóng BHXH của mình bạn có thể xem bài viết: Cách tra cứu quá trình đóng Bảo hiểm xã hội cực đơn giản và nhanh chóng.

Tra cứu trên ứng dụng VssID

Bên cạnh đó, để có thể kiểm tra được chính xác, bạn có thể sử dụng ứng dụng VssID của cơ quan BHXH, sau khi nhập mã BHXH có thể xem lại quá trình tham gia cùng các giai đoạn và số tiền đóng bảo hiểm chính xác. Lưu ý để sử dụng và truy cập vào ứng dụng này, bạn cần đăng ký với cơ quan BHXH để kích hoạt tài khoản.

- Link tải ứng dụng VssID trên AndroidiOS.
- Lưu ý khi tính tiền BHXH 1 lần trên ứng dụng VssID:

  • Hệ thống tính này chỉ áp dụng cho người lao động có toàn thời gian đóng BHXH bắt buộc theo chế độ tiền lương do doanh nghiệp quyết định.
  • Công thức tính chỉ dành cho người lao động có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 01 năm trở lên.
  • Số tiền BHXH 1 lần được tính đã bao gồm hệ số trượt giá tại thời điểm tra cứu.

Công thức tính BHXH 1 lần

Khoản 2 Điều 8 Nghị định 115/2015/NĐ-CP quy định cách tính bảo hiểm xã hội 1 lần dựa trên số năm đã đóng BHXH. Mỗi năm sẽ được tính bằng:

  • 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH cho những năm đóng trước năm 2014.
  • 02 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH cho những năm đóng từ năm 2014 trở đi.

Do đó, theo Điều 19 Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH, số tiền BHXH 1 lần được tính theo công thức sau:

Mức hưởng = (1,5 x MBQTL x Thời gian đóng BHXH trước năm 2014) + (2 x MBQTL x Thời gian đóng BHXH sau năm 2014)

Trong đó:

- Thời gian đóng BHXH có tháng lẻ thì từ 01 - 06 tháng được tính là nửa năm, từ 07 - 11 tháng được tính là 01 năm. Trường hợp tính đến trước 01/01/2014 nếu thời gian đóng BHXH có tháng lẻ thì những tháng lẻ đó được chuyển sang giai đoạn đóng BHXH từ 01/01/2014 trở đi.

- MBQTL là mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.

MBQTL = (Số tháng đóng BHXH x Tiền lương tháng/thu nhập tháng đóng BHXH x Mức điều chỉnh hàng năm) ÷ Tổng số tháng đóng BHXH

VỚI BHXH BẮT BUỘC

Điều 2 Thông tư 23/2020/TT-BLĐTBXH quy định mức điều chỉnh tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc của người lao động từ 01/01/2021 - hết 31/12/2021 cụ thể như sau:

Năm Trước 1995 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007
Mức điều chỉnh 5,01 4,25 4,02 3,89 3,61 3,46 3,52 3,53 3,4 3,29 3,06 2,82 2,62 2,42
Năm 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021
Mức điều chỉnh 1,97 1,84 1,69 1,42 1,3 1,22 1,18 1,17 1,14 1,1 1,06 1,03 1 1

VỚI BHXH TỰ NGUYỆN

Điều 2 Thông tư 23/2020/TT-BLĐTBXH quy định mức điều chỉnh tiền thu nhập tháng đóng BHXH tự nguyện của người lao động từ 01/01/2021 - hết 31/12/2021 cụ thể như sau:

Năm 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014
Mức điều chỉnh 1,97 1,84 1,69 1,42 1,30 1,22 1,18
Năm 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021
Mức điều chỉnh 1,17 1,14 1,10 1,06 1,03 1,00 1,00

Lưu ý:

  • Mức hưởng BHXH 1 lần của người lao động có thời gian đóng BHXH chưa đủ 01 năm được tính bằng 22% mức tiền lương tháng đã đóng BHXH.
  • Mức tối đa bằng 2 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.

cach-tinh-tien-bao-hiem-xa-hoi-10

Ví dụ: Bạn đi làm từ tháng 01/2017 đến tháng 02/2021 là có 2 giai đoạn đóng BHXH với mức lương đóng BHXH tương ứng 5.000.000đ từ 01/2017 - 02/2019 và 5.200.000đ cho giai đoạn từ 03/2019 - 02/2021 thì tính ra:

- Tổng thời gian tham gia BHXH của bạn là 04 năm 02 tháng (làm tròn 4,5 năm).

- Thời điểm đủ điều kiện nộp hồ sơ hưởng BHXH 01 lần từ tháng 03/2021. Nếu năm 2021, bạn làm thủ tục hưởng BHXH 01 lần thì sẽ được nhận:

Mức lương bình quân = {(12 x 5.000.000 x 1,1) + (12 x 5.000.000 x 1,06) + (2 x 5.000.000 x 1,03) + (10 x 5.200.000 x 1,03) + (12 x 5.200.000 x 1) + (2 x 5.200.000 x 1)} : 50 = 5.325.000đ.

Mức hưởng bảo hiểm xã hội 1 lần = 2 x 5.325.000đ x 4,5 = 47.926.800đ.

3. Những lưu ý về việc nhận BHXH 1 lần

Nhiều người lao động không muốn mất chi phí hàng tháng để đóng BHXH hoặc cần một khoản tiền để trang trải các chi phí sẽ lựa chọn cách hưởng BHXH 1 lần, tuy nhiên cần lưu ý về những thiệt hại như sau:

  • Số tiền BHXH nhận được ít hơn so với tổng số tiền đóng BHXH.
  • Không được tiếp tục cộng dồn thời gian tham gia BHXH.
  • Có thể mất cơ hội được cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí.
  • Không có lương hưu hàng tháng khi về già.
  • Mất đi khoản trợ cấp mai táng và tử tuất khi không may qua đời.

Nếu người lao động đã đến tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ năm đóng BHXH thì có thể tiếp tục đóng để đủ số năm và nhận các quyền lợi từ BHXH.

cach-tinh-tien-bao-hiem-xa-hoi-11

Tham khảo và tổng hợp từ: Luật Bảo hiểm xã hội 2014, Bộ luật Lao động năm 2019, Nghị quyết số 93/2015/QH13, Nghị định 115/2015/NĐ-CP, Thông tư 23/2020/TT-BLĐTBXH, Luật Việt Nam. Thông tin được cập nhật ngày 21/10/2021, có thể thay đổi theo thời gian.