Doanh nghiệp có phải công khai quy chế thưởng Tết?

Năm hết Tết đến, ai đi làm cũng mong chờ khoản thưởng cuối năm. Tùy từng doanh nghiệp mà cách thức thưởng và mức thưởng Tết sẽ khác nhau. Vậy trước đó, doanh nghiệp có phải công khai quy chế thưởng Tết không?

1. Quy chế thưởng Tết có phải công khai đến người lao động?

Điều 104 Bộ luật Lao động 2019 đã quy định về việc công khai quy chế thưởng như sau:

2. Quy chế thưởng do người sử dụng lao động quyết định và công bố công khai tại nơi làm việc sau khi tham khảo ý kiến của tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở đối với nơi có tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở.

Theo đó, doanh nghiệp được quyền quyết định quy chế thưởng sau khi tham khảo ý kiến của tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở.

Dù là thưởng Tết hay thưởng nói chung thì doanh nghiệp đều phải công bố công khai tại nơi làm việc để cho người lao động được biết.

Mới đây, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cũng đã có văn bản yêu cầu lãnh đạo Sở Lao động - Thương binh và Xã hội các tỉnh phải báo cáo tình hình tiền lương và thưởng Tết của doanh nghiệp đối với người lao động trước ngày 25/12.

Trong đó, yêu cầu các sở này phải hướng dẫn, hỗ trợ doanh nghiệp, người sử dụng lao động trên địa bàn rà soát, thực hiện đúng chế độ, chính sách về tiền lương, tiền thưởng và các chế độ phúc lợi khác đối với người lao động, trong đó có cả việc khảo sát, nắm tình hình trả lương và kế hoạch thưởng Tết của các doanh nghiệp.

Trường hợp không công khai quy chế thưởng theo đúng quy định, doanh nghiệp sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo khoản 1 Điều 17 Nghị định 12/2022/NĐ-CP:

1. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có một trong các hành vi sau đây:

a) Không công bố công khai tại nơi làm việc trước khi thực hiện: thang lương, bảng lương; mức lao động; quy chế thưởng;

Theo đó, nếu vi phạm, người sử dụng lao động là cá nhân sẽ bị phạt cao nhất đến 10 triệu đồng, còn người sử dụng lao động là tổ chức sẽ bị phạt gấp đôi lên đến 20 triệu đồng.

2. Đã có quy chế thưởng, doanh nghiệp bắt buộc phải thưởng Tết?

Khoản 1 Điều 104 Bộ luật Lao động 2019 đã định nghĩa về thưởng như sau:

1. Thưởng là số tiền hoặc tài sản hoặc bằng các hình thức khác mà người sử dụng lao động thưởng cho người lao động căn cứ vào kết quả sản xuất, kinh doanh, mức độ hoàn thành công việc của người lao động.

Với quy định trên, thưởng nói chung và thưởng Tết nói riêng sẽ được quyết định dựa trên kết quả sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp cũng như mức độ hoàn thành công việc của người lao động.

Bên cạnh đó, pháp luật cũng không quy định mức thưởng Tết cụ thể nên việc thưởng hay không thưởng, thưởng nhiều hay thưởng ít sẽ do doanh nghiệp chủ động trên nguồn tài chính của mình.

Nếu trong năm doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh có lợi nhuận, người lao động hoàn thành công việc được giao và thỏa mãn điều kiện thưởng Tết theo quy chế thưởng thì doanh nghiệp sẽ phải thưởng Tết cho người lao động theo quy định. Tùy tình hình tài chính mà doanh nghiệp có thể thưởng nhiều hoặc chỉ thưởng ít cho nhân viên.

Ngược lại, nếu kết quả sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn, nguồn tài chính hạn hẹp thì doanh nghiệp không có nghĩa vụ bắt buộc phải thưởng Tết cho người lao động.

3. Doanh nghiệp được Tết cho nhân viên theo hình thức nào?

Cũng theo khoản 1 Điều 104 Bộ luật Lao động 2019, người sử dụng lao động có thể thưởng Tết cho người lao động theo một trong các hình thức sau:

- Thưởng Tết bằng tiền mặt: Khoản tiền này có thể được chi trả cùng với kỳ trả lương nếu kỳ trả lương diễn ra trước Tết hoặc được thanh toán trong thời điểm hợp lý trước Tết cho người lao động.

- Thưởng Tết bằng tài sản: Giá trị tài sản thưởng lớn hay nhỏ phụ thuộc vào từng doanh nghiệp, có thể thưởng các sản phẩm do công ty sản xuất kinh doanh hoặc được cung cấp doanh nghiệp đối tác hoặc doanh nghiệp khác.

Ví dụ, thưởng phương tiện đi lại là ô tô, xe máy, xe điện, xe đạp, … hoặc đồ gia dụng thiết yếu như TV, tủ lạnh, máy giặt, nồi cơm điện, bộ xoong chảo, máy say sinh tố, nồi chiên không dầu,…

- Thưởng Tết bằng các hình thức khác: Có thể bằng các voucher giảm giá mua hàng, các chuyến du lịch, vé máy bay, vé tàu, gói spa,…

Nguồn: Luật Việt Nam - Ngày cập nhật: 13/12/2022.